GenBiotics
Steeds vaker horen we over pathogene bacteriën die resistent zijn tegen alle bekende antibiotica. Infecties veroorzaakt door deze bacteriën worden langzamerhand de belangrijkste oorzaak van morbiditeit, mortaliteit en kostenstijgingen in de gezondheidszorg. Het programma GenBiotics is erop gericht om resistente bacteriën het hoofd te bieden door identificatie en ontwikkeling van nieuwe chemische stoffen; uiteindelijk moet het programma resulteren in nieuwe typen antibiotica voor toepassing in de mens.
Het programma richt zich op het ontwikkelen van nieuwe, op genomics gebaseerde benaderingen voor de ontdekking van nieuwe antibiotica. Het blijkt dat veel potentieel antibioticaproducerende genenclusters in micro-organismen weinig of zelfs niet tot expressie komen waardoor deze in algemene screeningsbenaderingen onontdekt blijven. Met genetische methodieken is het tegenwoordig mogelijk om tot op heden niet ontdekte antibiotica, gebaseerd op nieuwe chemische structuren, te herkennen. Verder wil het programma bio- en semi-synthetische methoden gebruiken voor het optimaliseren van mogelijke oplossingen.
De doelstellingen van het programma zijn:
- Genomen van schimmels en bacteriën gebruiken om niet-geëxprimeerde secundaire genenclusters te activeren
- Microbiële bibliotheken screenen op nieuwe antimicrobiële activiteiten, geïnspireerd door genomische informatie van verwante micro-organismen
- Verantwoordelijke genenclusters tot expressie brengen in geschikte gastheren en zo de natuurlijke producten karakteriseren en produceren
- Deze direct op antimicrobiële activiteit testen
- Deze na verdere chemische en enzymatische optimalisatie als semi-synthetica testen
De verwachting is dat het programma door middel van een multidisciplinaire benadering veel nieuwe natuurlijke producten en hun semi-synthetische varianten zal opleveren, met patenteerbare vindingen. Bovendien zal het programma leiden tot de versnelde herkenning en productie van nieuwe antibiotische stoffen op basis van genomics en synthetic biology technieken.
Voortgang van het programma
Trekkers van dit programma zijn prof. dr. A.J.M. Driessen van de afdeling Microbiologie van de Rijksuniversiteit Groningen en prof. dr. R.A.L. Bovenberg van DSM Anti-infectives.
Het bedrijfsleven draagt 25% (in cash en/of in-kind) bij aan dit programma.
Het programma is in 2009 van start gegaan. Meer informatie is te vinden op www.genbiotics.nl.
Programmacommissie
De samenstelling van de programmacommissie voor GenBiotics is als volgt:
| Prof.dr. A.J.M. Driessen, program coördinator |
University of Groningen |
| Prof.dr. R.A.L. Bovenberg, co-coördinator |
DSM Anti-infectives and University of Groningen |
| Prof.dr. R.M.J. Liskamp |
Utrecht University |
| Ms. Prof.dr. C.M.J.E. Vandenbroucke-Grauls |
VU University Amsterdam |
| Dr. S. Donadio |
KTEDogen, Italy |
| Prof.dr. F.P.J.T. Rutjes |
Radboud Universiteit Nijmegen |
| Prof.ir. P. Schmid |
Intervet / Schering-Plough Animal Health GmbH |
Voor meer informatie:
- Drs. Marjolein van Dalen
STW
Phone: 030-6001 234
E-mail: m.vandalen[at]stw.nl