STW.nl

You are here

Schoon schip

Project number 
13239
Participating institutes 
Project leader 

Prof.dr.ir. M. Wisse

Type project 
Lopend
Program 
Take-off
Discipline 
Technische wetenschappen
Het brandstofverbruik van schepen kan flink omlaag als de romp schoon is en geen aangroei van algen en schelpdieren heeft. Een nieuwe schoonmaakrobot van de start-up Fleet Cleaner maakt het reinigen van schepen veel goedkoper en eenvoudiger.
 
Niemand houdt van poetsen, ook niet in de scheepvaart. Toch krijgen schepen regelmatig een reinigingsbeurt, omdat algen, mosselen en andere zee-organismen zich aan de romp hechten. In extreme gevallen kan dat uitgroeien tot een laag van tien centimeter. Dat levert extra wrijvingsweerstand op in het water, en tot wel 5 procent meer brandstofverbruik. 
 
Een romp schoonmaken is echter niet eenvoudig. Het schip moet eerst naar een droogdok, waar schoonmakers op hoogwerkers de romp reinigen met hogedrukspuiten – een zeer arbeidsintenstieve klus.
 
Sommige droogdrokken beschikken over robots die het schoonmaakwerk overnemen. De robots bewegen over de romp dankzij magnetische rupsbanden en wielen, of een systeem van vacuümhechting. Ze kunnen echter moeilijk over krommingen bewegen en hebben een beperkte hechtkracht. Daarnaast zorgen de rupsbanden voor veel frictie op de romp bij het manoeuvreren.
 
Onderwaterrobots bestaan ook. Maar als het schip gelost is, ligt het minder diep in het water, en komt een groot deel van de aangroei weer boven de waterlijn uit. Een onderwaterrobot kan dus lang niet alle aangroei verwijderen. 
 
Magnetische kop…
Dat moet beter kunnen, dachten onderzoekers van de TU Delft. Een schoonmaakrobot die moeiteloos manoeuvreert over de romp, zowel boven als onder water, zou volgens de onderzoekers ideaal zijn. Zij richtten vervolgens de academische start-up Fleet Cleaner op, met als doel zo'n robot te ontwikkelen en op de markt te brengen. Ze ontvingen financiering uit het programma Take-off, om hun idee uit te werken tot een prototype.
 
Inmiddels heeft Fleet Cleaner een robot ontwikkeld die gereed is voor de markt. De robot bestaat uit drie magnetische reinigingskoppen, elke voorzien van vier roterende ‘spuitmondjes’ die onder hoge druk zeewater uitspuiten. De coating van het schip raakt daarbij niet beschadigd, omdat er geen wrijvingskrachten worden uitgeoefend. Ook bevat de kop een afzuiging die het vuil afvoert. Het grote voordeel daarvan is dat het schoonmaken geen watervervuiling oplevert, en dus in de haven kan plaatsvinden – gewoon tijdens het laden en lossen. De robot is 1,8 meter breed en kan 1200 m2 scheepsromp per uur reinigen. 
 
Marktintroductie
Samen met Koninklijke Oosterhof Holman en rederij Wagenborg demonstreerde Fleet Cleaner de robot eind maart 2016 in de Eemshaven. Inmiddels heeft Fleet Cleaner een volledige scheepsromp gereinigd, van het marinetransportschip Karel Doorman. In maart 2017 vindt de officiële marktintroductie plaats, in de haven van Rotterdam.  
 
Na de marktintroductie in Nederland wil Fleet Cleaner snel uitbreiden naar andere wereldhavens, zoals Singapore. Daar is de markt nog beter dan hier. Het zeewater is warmer, waardoor algen veel sneller aangroeien. Daarnaast hanteert Australië extreem strenge regels wat betreft aangroei, om te voorkomen dat uitheemse planten en dieren de Australische territoriale wateren besmetten.
 
=====
Dit artikel verscheen eerder in Impact, het relatiemagazine van NWO-domein Toegepaste en Technische Wetenschappen. Het volledige magazine is beschikbaar als pdf-bestand. Liever een gedrukt exemplaar? Stuur dan een e-mail naar redactie-stw@nwo.nl
Contact person